Antwoorden Regels
NVWA-controle in de horeca: zo verloopt een inspectie
De NVWA komt onaangekondigd, kijkt hoe je met eten omgaat en zet het oordeel daarna openbaar online.
In Nederland controleert de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) of horecazaken voedselveilig werken. De inspecteur komt zonder afspraak, je bent verplicht mee te werken, en hij kijkt naar vier dingen: hoe je eten bewaart, verhit en koelt, je allergeneninformatie, de hygiëne van ruimtes en materiaal, en plaagdieren. Hieronder staat hoe zo'n bezoek verloopt, wat je klaar moet hebben en wat er gebeurt als iets niet in orde is.
Alles op deze pagina komt van nvwa.nl. Regels veranderen, dus kijk daar voor de actuele stand.
Hoe een inspectie verloopt
De NVWA kondigt een inspectie niet aan. De inspecteur staat gewoon binnen, tijdens openingstijd of wanneer er in de keuken wordt gewerkt. Je bent verplicht mee te werken. Je kunt je ook niet zelf aanmelden voor een controle: de NVWA kiest welke bedrijven ze bezoekt, op basis van risico.
Een paar dingen die de NVWA zelf noemt over het verloop:
- De inspecteur controleert je KvK-gegevens.
- Hij meet temperaturen in koelingen en in je warmhoudapparatuur, zoals een bain-marie of warmhoudkast.
- Hij kan een monster nemen van warm eten dat je zelf bereidt, voor onderzoek in het lab.
- Hij stelt vragen, bijvoorbeeld over allergenen en hoe je gasten daarover informeert.
Let op met telefoontjes: de NVWA neemt over inspecties alleen per brief of e-mail contact op, niet per telefoon of app. Belt iemand namens de NVWA om een afspraak of betaling te regelen, wees dan wantrouwig.
Waar de inspecteur op let
De NVWA noemt vier onderwerpen. Ze komen allemaal terug in de hygiënecode die de meeste zaken gebruiken, dus wie daarvolgens werkt, kent ze al.
- Omgang met voedsel. Opslag, verhitten, koelen, houdbaarheid en je HACCP-plan of hygiënecode. Werken volgens een hygiënecode of goedgekeurd voedselveiligheidsplan is verplicht.
- Allergeneninformatie. Hoe je gasten informeert over allergenen in eten dat niet voorverpakt is, bijvoorbeeld op de kaart. Zie de allergenenlijst en allergenenkaart.
- Hygiëne van ruimtes, materiaal en apparatuur. Onder meer of plafonds, wanden en vloeren goed schoon te maken zijn.
- Plaagdieren. Of er gaten en kieren zijn waar muizen of insecten binnenkomen, en hoe je ongedierte beheerst.
Checklist per controlepunt
Loop deze lijst eens per maand zelf door, op een drukke dag, zoals een inspecteur het zou doen. De eerste twee kolommen komen van de NVWA, de derde is wat je zelf kunt laten zien.
| Controlepunt | Wat de NVWA noemt | Wat je laat zien |
|---|---|---|
| Werkwijze | Werken volgens een hygiënecode of goedgekeurd voedselveiligheidsplan | De code of het plan, en registraties waaruit blijkt dat je ernaar werkt |
| Temperaturen | Temperatuur van voedsel regelmatig controleren en registreren | Ingevulde temperatuurlijsten van koeling, vriezer en warmhouden |
| Thermometer | Een digitale kernthermometer hebben | Een werkende thermometer op een vaste plek, die iedereen weet te vinden |
| Houdbaarheid | Alle producten in de koelingen voorzien van een sticker met datum | Datumstickers op elke bak en elk zelfgemaakt product |
| Allergenen | Gasten informeren over allergenen, kennis bij je personeel | Een allergenenkaart per gerecht, schriftelijk of digitaal beschikbaar voor personeel en inspecteur |
| Hygiëne ruimtes | Plafonds, wanden en vloeren goed schoon te maken | Een schoonmaakschema dat wordt afgetekend, en een keuken die er zo uitziet |
| Plaagdieren | Geen gaten en kieren waar plaagdieren binnenkomen | Dichte kieren, een bestrijdingsafspraak en een logboek van controles |
| Bedrijfsgegevens | De inspecteur controleert je KvK-gegevens | Een KvK-inschrijving die klopt met het adres en de activiteit, en een registratie per vestiging in MijnNVWA |
Het verschil tussen een goede en een matige inspectie zit zelden in kennis. Het zit in registraties die drie weken leeg zijn, of een thermometer die ergens in een la ligt.
Na de inspectie: brief, maatregel en herinspectie
Is er iets niet in orde, dan krijg je na de inspectie een brief. Daarin staan de overtredingen, wat je moet doen om te verbeteren, en of de NVWA terugkomt. Volgens de NVWA kun je bijvoorbeeld een officiële waarschuwing of een boete krijgen. Bij een overtreding krijg je de kans het te herstellen, waarna een herinspectie kan volgen.
Gaat het vaker mis, dan wordt het zwaarder. Stelt de NVWA binnen twee jaar drie keer of vaker een zware overtreding vast, dan kan ze een bedrijf onder verscherpt toezicht stellen. Doet een bedrijf daarna niets of te weinig, dan kan de NVWA de activiteiten stilleggen.
De hoogte van boetes en eventuele kosten van een herinspectie noemen we hier bewust niet. Die staan in de brief en op nvwa.nl, en ze veranderen.
De resultaten zijn openbaar
De NVWA zet inspectieresultaten van horecazaken online, met de naam en het adres zoals die bij de KvK staan. Je vindt ze op openbare-inspectieresultaten.nvwa.nl. Er zijn drie oordelen: voldoet, verbeterpunten vastgesteld, of verscherpt toezicht.
Je krijgt eerst een brief met het besluit. Twee weken later gaat het oordeel online. Sinds 1 juli 2025 vallen onder meer cafés en cateringbedrijven er ook onder. Ben je het er niet mee eens, dan kun je binnen zes weken bezwaar maken, maar dat houdt de publicatie niet tegen. Daarvoor moet je bij de rechter een voorlopige voorziening vragen, binnen twee weken.
Een gast die je zaak opzoekt, kan dat oordeel dus zien. Nog een reden om de lijst hierboven niet pas na een inspectie op te pakken.
Zo bereid je je voor
Voorbereiden op een onaangekondigd bezoek betekent: elke dag zo werken dat het geen verschil maakt wanneer hij komt.
- Wijs per dienst één persoon aan die de temperaturen meet en noteert. Iets van iedereen wordt van niemand.
- Maak datumstickers de gewoonte bij het wegzetten, niet een klus voor het eind van de dag.
- Zorg dat je allergeneninformatie klopt met wat er vandaag echt in de pan gaat, ook als je een product vervangt.
- Leg vast wie welke instructie heeft gehad. Een inspecteur kan een medewerker iets vragen, en een certificaat beantwoordt die vraag niet.
- Laat een collega of iemand van buiten af en toe met de blik van een inspecteur door je keuken lopen. De NVWA heeft zelf een checklist en een kennistest op haar site.
Zit je in België, dan is het FAVV je toezichthouder, met eigen regels en een eigen werkwijze.
Veelgestelde vragen
Kondigt de NVWA een inspectie aan?
Nee. De NVWA komt onaangekondigd en je bent verplicht mee te werken. Contact over een inspectie loopt alleen per brief of e-mail, nooit per telefoon of app.
Waar let de NVWA op bij een horecazaak?
Op vier onderwerpen: hoe je met voedsel omgaat (opslag, verhitten, koelen, houdbaarheid, je HACCP-plan of hygiënecode), je allergeneninformatie, de hygiëne van ruimtes en materiaal, en plaagdierbeheersing. De inspecteur meet temperaturen en kan een monster nemen.
Wat gebeurt er als de NVWA een overtreding vindt?
Je krijgt een brief met de overtredingen, wat je moet verbeteren en of de NVWA terugkomt. Je kunt een officiële waarschuwing of een boete krijgen. Bij drie of meer zware overtredingen binnen twee jaar volgt verscherpt toezicht.
Zijn de inspectieresultaten van een restaurant openbaar?
Ja. De NVWA publiceert het oordeel van horecazaken op openbare-inspectieresultaten.nvwa.nl, met naam en adres. Het oordeel gaat online twee weken nadat je de brief met het besluit hebt gekregen.
Moet ik een kernthermometer hebben?
Ja. Volgens de NVWA moet je een digitale kernthermometer hebben en de temperatuur van voedsel regelmatig controleren en vastleggen.
Allergenen en houdbaarheid per gerecht, op de maaklijst en op het etiket, plus herinneringen voor wat er per opdracht nog moet.
Probeer gratis